Wtorek wieczorem, kilka minut po ósmej. Data room jest otwarty od tygodnia, a w folderze „04 Commercial” leży kilkaset umów z klientami. Pytanie z rozmowy z partnerem było proste: które z tych umów zawierają klauzulę change of control? Odpowiedź już taka prosta nie jest. Ktoś z zespołu otwiera więc umowę po umowie, szuka „zmiany kontroli”, „change of control”, „zmiany wspólnika”, kopiuje odniesienia do arkusza Excel i ma nadzieję, że żadna umowa nie jest skanem.
Tak wciąż wygląda due diligence w wielu zespołach. Nie dlatego, że nikt nie wie, jak można inaczej, ale dlatego, że data room służy do przechowywania dokumentów. Nie do odpowiadania na pytania.
- W due diligence najwięcej czasu pochłania szukanie, nie ocena.
- W aiuno każdy zespół zadaje pytania data roomowi zwykłym językiem, także ponad podziałami.
- Każda odpowiedź podaje dokument, fragment i dosłowny cytat. Przed odpowiedzią aiuno sprawdza, czy cytat rzeczywiście tam jest.
- Ocena zostaje po stronie zespołu. Czego nie ma w data roomie, tego nie znajdzie także aiuno.
Prawdziwy problem leży między zespołami
Czytać potrafi każdy. Problemem są pytania, które wykraczają poza jedną dziedzinę. Zespół prawny znajduje klauzulę w umowie z klientem. Ale co od niej zależy? Jaki przychód generuje ten klient i czy biznesplan traktuje go jako motor wzrostu? To pytanie należy jednocześnie do prawników i finansistów, i właśnie dlatego często czeka, aż ktoś zada je na posiedzeniu komitetu sterującego.
Do tego data room rośnie przez cały proces. To, co w poniedziałek było kompletne, w czwartek ma trzy nowe podfoldery. Kto przygotował swój arkusz w poniedziałek, zaczyna od nowa.
Jak to wygląda, gdy data room odpowiada
W aiuno wczytują Państwo dokumenty z data roomu do jednej sprawy. Umowy, arkusze Excel, prezentacje, także zeskanowane pliki PDF. Potem każdy zespół pyta zwykłym językiem.
Pytanie z wtorkowego wieczoru brzmi wtedy dosłownie: „Które umowy z klientami zawierają klauzulę change of control?” Odpowiedzią jest lista umów, a przy każdej z nich źródło: dokument, fragment i dosłowny cytat. Na przykład „Umowa z klientem Północ, § 14.2”. Jedno kliknięcie otwiera oryginał dokładnie w tym miejscu.
To jest najważniejsze. Odpowiedź bez dowodu i tak trzeba by sprawdzić, a wtedy można było w ogóle nie pytać. Dlatego zanim odpowiedź się pojawi, aiuno sprawdza, czy wskazane dokumenty istnieją i czy cytaty rzeczywiście się w nich znajdują.
Pytania ponad podziałami
Najciekawiej robi się przy pytaniach, które dotąd nie należały do nikogo. „Czy założenie wzrostu w biznesplanie zgadza się z danymi rzeczywistymi?” Odpowiedź zestawia obie strony: arkusz w biznesplanie i wiersz w danych rzeczywistych, każdy ze źródłem. Czy rozbieżność da się wyjaśnić, decyduje zespół. Ale nie musi jej już najpierw szukać.
Podobnie z Q&A. Przed kolejną rundą można zapytać, które kwestie dotyczące umów z dostawcami są jeszcze otwarte. Odpowiedź odsyła do listy Q&A i do konkretnej umowy.
Czego AI nie przejmuje
Uczciwie trzeba powiedzieć: aiuno niczego nie ocenia. Czy klauzula change of control jest w tym konkretnym przypadku ryzykiem, czy powinna wpłynąć na cenę, czy trafić do katalogu zapewnień, to wciąż praca zespołu. AI skraca drogę do właściwego miejsca w dokumencie. Nie zastępuje spojrzenia na nie.
A czego nie ma w data roomie, tego nie znajdzie także aiuno. Pytanie o brakujące dokumenty pozostaje pytaniem do sprzedającego.
Pytania, od których zespoły zaczynają
Kto po raz pierwszy pracuje z data roomem, któremu można zadawać pytania, zaczyna zwykle od tych, które wcześniej dostałby associate na dwa dni:
- Które umowy można wypowiedzieć w razie zmiany kontroli?
- Gdzie są klauzule wyłączności lub zakazu konkurencji?
- Które umowy wygasają w ciągu najbliższych dwunastu miesięcy?
- Gdzie prezentacja zarządu różni się od biznesplanu?
- Co zarząd powiedział w Q&A o największych klientach?
Odpowiedzi są punktem wyjścia, nie wynikiem. Ale mają źródło, a każdy w zespole może je sprawdzić, zanim trafią do raportu lub do negocjacji.
Przetestuj na przykładowym data roomie
Podczas demo pracujemy na przykładowym data roomie. Proszę przynieść pytanie, nad którym Państwa zespół właśnie utknął. Pokażemy odpowiedź, a Państwo sami sprawdzą każde źródło. Więcej na stronie AI dla M&A i due diligence.